زمان یکی از پیچیده ترین کمیتهایی
است که همواره ذهن همگان را بخود مشغول داشته و
دانشمندان و فلاسفه بسیاری تلاش کرده اند ماهیت آن
را شناسایی و تبیین کنند. در این مورد
اندیشه
های ملا صدرا عمق و غنای خاصی دارد. شاید
دلیل کنجکاوی و حساسیت انسان نسبت به زمان ناشی از
عمر کوتاه وی و آرزوی برخورداری از یک زندگانی
جاوید باشد. همین کنجکاوی و حساسیت موجب پیدایش
سئوالات بسیاری در مورد زمان شده که اساسی ترین
آنها را می توان در سئالات زیر خلاص کرد:
1 - ماهیت زمان چیست؟
2 - آغاز و پایان جهان چگونه است؟
3- آیا می توان حرکت زمان را
کندتر یا تندتر کرد؟
4- آیا می توان گذشته را بازسازی
کرد؟
5 - چرا جهت زمان از گذشته به
آینده است؟
هدف این فصل پاسخ فیزیکی به
سئوالات بالا با استفاده از نظریه سی. پی. اچ.
است. بنابراین نخست زمان را از نقطه نظر مکانیک
کلاسیک مطرح کرده و سپس دیدگاه نسبیت تشریح می شود
و سرانجام با توجه به نظریه سی. پی. اچ. زمان مورد
بررسی قرار می گیرد. توجه به این نکته ضروری است
که این بررسی با توجه به ویژگیهای سی. پی. اچ. است
که در جدول ضمیمه (پائین صفحه) منعکس شده انجام می
شود.
